رییسی و بحران ها و ابر چالش های پیش رو

کد خبر: ۱۰۶۱۷۲

تاریخ: ۱۴ تير ۱۴۰۰ - ۱۶:۱۱

شوشان - ملک محمد مکوندی:

بحران ها و ابر چالش های موجود و پیش روی رییسی گسترده و بسیار پیچیده هستند که اعم انها عبارتند از

1-بحران فرو‌پاشی اقتصادی و اجتماعی و فقر تنگدستی حاصل از تحریم ها و تبعات اجتماعی ناشی ازان

2-بحران تنش روابط منطقه ای و بین الملل

3-چالش بزرگ در راه توافق برجام و برجام پلاس

4-چالش بزرگ در تعیین جانشین رهبری

5-چالش بزرگ در چینش کابینه از طیف های مختلف در راستای تشکیل یک دولت توسعه گرا در داخل و تنش زدا در روابط بین الملل

6-چالش مهم در مقابله با قدرت بزرگ و مافیایی داخل کشور، تندروها و موعودگرایان و کاسبان تحریم.

7-چالش بسیار بزرگ خشکسالی و زیست محیطی در سطح جهانی از جمله ایران که هم اکنون اثار ان در خشک شدن تالاب ها و کم شدن ذخیره ی اب پشت سدها و کاهش ابهای زیرزمینی هویدا است. و همچنین تبعات سیاسی و اقتصادی و اجتماعی ناشی از جابجایی خیل عظیمی از جمعیت کشور

8- احتمال حاکمیت طالبان در افغانستان و تهدیدات امنیتی برای ایران

در این مقاله تنها به چالش بزرگ فروپاشی اقتصادی و اجتماعی،  برجام، و چینش کابینه خواهم پرداخت.

رییسی پس از انتخاب شدن بعنوان رییس جمهور ایران همراه با اما و اگر های زیاد و سوال برانگیز، چندین جمله کلیدی و چند اقدام مناسب را انجام دادند. که البته قبلا به شکلی دیگر در دولت روحانی وجود داشته است، اما شیوه ایشان نوین و پر سر و صدا بوده است.

اولا ایشان از روز اول علی رغم پشتیبانی و حمایت تمام قد کلیه اصول گرایان اعم از جبهه پایداری، شورای ائتلاف، شورای وحدت، کاندیداهای نظامی، حضور خود در صحنه انتخابات را مستقل اعلام نمود.

البته عملکرد ایشان در اینده صحت و سقم موضوع را نشان خواهد داد. ثانیا دفتر ایشان ضمن تماس با چهره های سیاسی و با تجربه اجرایی، مقامات قبلی، سران احزاب و ژورنالیست های مطرح کشور از همه جناح ها بخصوص اصلاح طلبان، درخواست کردند نظرات خود را در رابطه با موضوعات مهم و پیش روی کشور ارائه دهند.

بنظر من باید از این درخواست تحت هر شرایطی  استقبال نمود.چرا که کشور در شرایط فعلی با بحران هایی مواجه است که هرکدام از انها می تواند تبدیل به یک سیل ویرانگر شود و کشتی حامل همه اقشار، اعم از اصول گرا، اصلاح طلب ، ملی گرا و .. را غرق نماید. شرایط موجود کشور بسیار متفاوت تر از گذشته است.

بنظر نمی رسد اقدام ایشان جنبه تبلیغی و یا پوپولیستی داشته باشد.بلکه ناشی از تعامل و شناخت ایشان از سختی ها و ابرچالش های پیش رو است و می خواهد از تمام ظرفیت های فکری و انسانی در جهت عبور کشور از این بحرانها استفاده نماید.

حق مسلم ایشان است تا کابیته خود را از افراد هم فکر تشکیل دهند و هیچ گروه و جناح رقیبی نیز انتظاری غیر از ان ندارد اما اگر واقعا قصد عبور از ابر چالش های موجود را دارند باید از کارشناسان، متخصصین، و اساتید اقتصادی و اجتماعی همه گروه ها بدون توجه به تمایلات سیاسی انها در رده های پایین تر استفاده نمایند. ایده ایشان با استقبال اکثریت قریب به اتفاق مخالفین والبته گاها با شک و تردید و یا احاله دادن به عملکرد اینده او مورد توجه قرار گرفته است.

ابر چالش های موجود در کشور و موانع پیش روی رییسی متعدد و گاها در تضاد با هم هستند که کار ایشان را بسیار دشوار خواهد نمود.

مشکل اول: ابر چالش اقتصادی و اجتماعی ناشی از تحریم ها و تنش های بین المللی است که در استانه فرو پاشی اقتصادی و اجتماعی قرار گرفته ایم.

بنابراین با توجه به مشکلات کنونی و وجود چالش های مختلف نیاز مبرم دارند که راهبرد دولت جدید در داخل توسعه گرا باشد ودر عرصه خارجی نیز راهبرد تنش زدایی را دنبال نمایند دو مقوله توسعه گرا و تنش زدایی کاملا به یکدیگر مرتبط هستند اولا دولت باید سیاست توسعه همه جانبه و متوازان و استفاده از قابلیت ها و مزیت های کشور طبق طرح امایش سر زمین و نگاه به صادرات همراه با ارزش افزوده و مثبت نمودن تراز تجاری را دنبال نمایند.

نگاه استانی و شهرستانی خارج از قابلیت های توسعه و براساس تعصب نمایندگان مجلس، یا وزرا و یا سایرافراد ذی نفوذ که اکثرابدنبال گرفتن امتیازات غیر قابل توجیه و خلاف قابلیت های منطقه ای برای مناطق خود هستند. یکی از عوامل عدم توسعه کشور تا کنون بوده است.

همچنین استفاده نابجا از ظرفیت ها، مزیت ها و قابلیت های کشور در صحنه اقتصاد جهانی، کالای ایرانی را از نظر قیمت و کیفیت غیر قابل رقابت می نماید.

و پس از مدت کوتاهی بازار های خود را از دست خواهند داد‌. و خود به یک معضل بزرگ اجتماعی در داخل تبدیل می شوند.

ثانیا از بعد خارجی، سکان داران و تصمیم گیران سیاست خارجی در دستگاه دیپلماسی و شورای عالی امنیت ملی، افرادی باشند که تنش زدایی را در سه حوزه بین المللی، منطقه ای و مناسبات دوجانبه پیگیری نمایند. و تنش های بی سابقه کنونی ایران را کاهش دهند نه اینکه خود عامل تنش های جدید شوند.

حل ابر چالش اقتصادی و اجتماعی در گروه حل برجام و رفع تحریم هاست. که تا کنون رئیس جمهور علی رغم مخالفت ننمودن با برجام، سیاست معین و مشخصی در قبال ان اتخاذ ننموده اند.

عوامل متعدد که باعث عدم چینش مناسب دولت توسعه گرا و تنش زدا خواهد شد و به تبع ان موانع عمده ای  برای حل برجام و رفع تحریم ها ایجاد خواهند نمود، عبارتند از

1- وجود گروه تندرو با افکار موعود گرایی و ارمان گرایی و جنگ اخر الزمانی ناشی از تفکر انجمن حجتیه و نظریات فقهی و فلسفی مصباح یزدی "جبهه پایداری" است که اتفاقا نقش عمده ای در پیروزی رییسی داشته اند و انتظارات انها برای ورود به کابینه و اجرای راهبرد فوق بالا است.

2- سایر تفکرات تندرو خارج از جبهه پایداری اما مشابه در تفکرات موعودگرایی و ایجاد دولت بستر ساز امام زمان علیه السلام شامل بخشی از روحانیت نظیر پناهیان، و برخی از افراد درون سایر ارگان های نظامی و اطلاعاتی که همین اواخر شاخ و شانه قدرت ادوات نظامی خود را به رخ امریکا و غرب کشیده اند.

پناهیان اخیر در یک کلیپ گفتند: مخالفین شورای نگهبان حکمشان اعدام است بعبارتی می شود گفت مخالفین مصوبات شورای نگهبان حکمشان اعدام است.

حال که مقام معظم رهبری در سخنرانی اخیر به مناسبت بزرگداشت قوه قضاییه در مورد احراز صلاحیت کاندیداها در شورای نگهبان فرمودند: ممکن است من در یکی دو مورد بیشتر و یا کمتر نظرم متفاوت باشند.  باید دید حکم پناهیان در مورد سخنان رهبر معظم انقلاب

در چه درجه ای است؟!!!!

3- گروه سوم کاسبان تحریم

هستند. پول زیادی که برای دور زدن تحریم ها هدر رفت. هزینه ساخت 266 برج خلیفه در دبی یا اعطای 3 میلیارد تومان به خانواده های فقیر ایران بود.

بر اوردها حاکی از ان است که در دو دولت احمدی نژاد و روحانی حدود 400 میلیارد دلار صرف دور زدن تحریم ها شده است. کاسبان تحریم به راحتی از این ثروت نجومی دست نخواهند کشید.

بدیهی است که این افراد هرگز نمی گویند چون منافع ما به خطر می افتد با برجام و لغو تحریم ها مخالفیم، انها پشت مفاهیم ارزشی پنهان می شوند.

مثلا می گویند مذاکرات برجام عزت و شرف ما را از بین برده است. چون مذاکره کنندگان ما خائن و نادان بودند، انقلاب را بر باد دادند، خون شهدا را پایمال نمودند، انها خود فروخته هستند.

چقدر به ظریف وتیم مذا کره کننده که تاریخ بعدها در مورد وطن پرستی و ارزش دیپلماسی بین المللی انها به نیکی یاد خواهد کرد این اتهامات را وارد نمودند؟.

چقدر به روحانی و دولتش انواع و اقسام تهمت ها را روا داشتند تا توافق برجام صورت نگیرد و نهایتا هم بار کارشکنی های متعدد باعث خروج ترامپ از این پیمان و عدم بهره برداری مردم ایران از مزایای برجام شده اند.

بدون تعارف شخص جنابعالی ازجایگاه و موقعیت صنفی و عملکرد این افراد بیشتر از همه مطلعید.افراد قدرتمندی که کنار زدن انها به هیچ وجه کار اسانی نیست. ایا بنظر شما رییسی یک گور باچف برای ایران خواهد بود.؟

4- گروه دیگری که به نحوی  باایجاد یک کابینه توسعه گرا در داخل و تنش زدایی در خارج از کشور در گیرند، سایر اصول گرایانی هستند که البته مشی معتدل دارند و خواهان حل و فصل مسائل بین المللی و منطقه ای و توسعه کشور منتها به اسم خود هستند.

علت مخالفت انها با دولت روحانی در این بود که می خواستند برجام و سیاست معتدل بین المللی و توسعه در داخل را بنام خود حل کنند.

این گروه ها شامل شورای ائتلاف و شورای وحدت و.... که در انتخابات حمایت همه جانبه از رییسی بعمل اوردند و حال خواهان سهم عمده در کابینه می باشند مسلما چینش کابینه ای با اعتقادات مختلف چهار گانه فوق که هر کدام سهم خود را طلب می کند.

با هدف کابینه توسعه گرا در داخل و سیاست تنش زدایی در منطقه و بین الملل و روابط دوجانبه متعادل با کشورها، کاری بسیار سخت و تقریبا غیر ممکن است.

دیپلماسی علم و هنر استفاده از فرصت هاست. وجود دولت بایدن و موافقت او مبنی بر بازگشت به برجام و توافق اخیر در وین برای همیشه پایدارنخواهدماند.

کارشکنی دشمنان خارجی و عوامل داخلی باعث طولانی شدن زمان و هدر رفت فرصت توافق خواهند شد.

بر اساس اعلام سخنگوی وزارات خارجه، ایران از امریکا خواهان تضمین برای عدم خروج امریکا از برجام شده است.

در عرف بین الملل  اینکه قوه مجریه یک کشور بتواند به یک دولت دیگر در قبال حفظ یک معاهده  یا یک توافق تضمین بدهد امر نادری است.حتی اگر توافق برجام در سنا با وجود اکثریت شکننده دموکرات ها که امر بعید و محالی است.

تصویب شود، براساس قانون اساسی امریکا و سکوت دیوان عالی ان کشور، خروج از معاهدات بین المللی که حتی به تصویب کنگره هم رسیده باشند توسط دولت امریکا امکان پذیر است.

و به یک رویه معمول تبدیل شده است. کما اینکه دولت ترامپ از برخی معاهدات بین المللی مورد تصویب اکثریت قاطع مجلس سنا نیز خارج شد.

اقای رییس جمهور بنظر می رسد خواستن تضمین دقیقا حرف موعود گرایان و ارمان گرایان و طالبان جنگ ارماگدونی و کاسبان تحریم و افراد تندرو است تا فرصت توافق را از دولت شما بگیرند.

در انتخابات پارلمانی اتی در امریکا که زمان ان نزدیک است، دموکرات ها ممکن است اکثریت سنا و کنگره را از دست بدهند.

همین امروز ترامپ در تبلیغات انتخاب اعضای سنا در بین هواداران خود و سایر جمهوری خواهان اعلام کردکه بایدن امریکا  را به روسیه و چین وایران فروخت فرصت اندک و زمان به سرعت در حال گذر است.عدم تصمیم گیری به موقع ممکن است باعث پشیمانی و خسارات فراوان در اینده شود.

اگر در سال های گذشته و پس از توافق اولیه برجام، به دولت روحانی اجازه داده می شد روابط اقتصادی و تجاری گسترده ای با بخش خصوصی در امریکا داشته باشد و شرکت های نفتی و خودرو سازی و سایر شرکت های امریکایی همراه با شرکت های روسی و چینی و اروپایی حق ورود و فعالیت در ایران را پیدا می کردند،  یا اگر تصمیم کلان کشور مبنی بر تعلیق تنش و مدیریت حل اختلاف با امریکا می بود و فرایندی در این راستا تعریف می شد، احتمال اینکه فردی مثل ترامپ بتواند از برجام خارج شود به حداقل می رسید.

اقای رییسی اگر واقعا خواهان نجات ایران هستید،اگر می خواهید مشکلات کشور را حل کنید، اگر بدنبال توسعه وافزایش رفاه مردم ایران هستید، اگر خواهان تنش زدایی در سطوح منطقه ای و بین المللی هستید، تا فرصت باقی   است و شرایط فراهم است، نگذار بلایی که سر روحانی اوردند بر سر دولت شما هم بیاورند.

ضروری است ضمن بررسی و اتخاذ تصمیم مناسب هر چه زودتر برجام 94 در وین و برجام پلاس در بغداد را تصویب نمایید، و مقابل گروه های موعود گرا و کاسبان تحریم بایستید،و مصر به اجرای توافق شوید و کشور را از حالت فرو پاشی نجات دهید در غیر این صورت منتظر عواقب بسیار خطرناک ان باشید.

اقای رییسی اگر توافق برجام  94 در وین و برجام پلاس در بغداد شامل مسائل و امنیت منطقه ای ایران، توسعه روابط اقتصادی امریکا با ایران، اعتماد سازی و طولانی تر شدن روابط بین دو کشور حل نشود،این بار تنها  امریکا نیست که یک طرفه از برجام خارج می گردد.

بلکه با استراتژی جدید دولت بایدن فاصله بین امریکا و اروپا پر خواهد شد و موضع واحدی اتخاذ می نمایند.

و دیگر شکاف زمان ترامپ با قی نخواهد ماند. در انصورت احتمال استفاده از مکانیزم ماشه و یا برگشت پرونده ایران ذیل فصل هفتم شورای امنیت و اجرای تحریم های بین المللی افزایش می یابد.

اجازه عملیات خرابکارانه در تاسیسات هسته ای ایران به اسراییل داده خواهد شد. و گردابی برای ایران بوجود می اید که امکان برون رفت از ان بسیار سخت خواهد بود.

حداقل دولت روحانی پس از خروج امریکا از برجام نگذاشت اتحاد مجددی بین اروپا و امریکا و ارجاع مجدد پرونده هسته ای ایران به شورای امنیت ایجاد شود و دو اقدام امریکا در سازمان ملل و شورای امنیت را ناکام گذاشت.شما هم نگذارید این فرصت تاریخی از بین برود.