انقلابی بودن و انقلابی ماندن

تعریف، شرایط و ارزیابی آن

کد خبر: ۳۹۴۷۶

تاریخ: ۰۲ تير ۱۳۹۵ - ۱۷:۴۱

دکتر حسن دادخواه

تعریف:

واژه انقلاب در ادبیات سیاسی کشورهایی که در یکصد سال گذشته و کمی دور تر، حرکت انقلابی به خود دیده اند،به یک حرکت ریشه ای و بنیادی در تغییر رژیم سیاسی اطلاق می گردد. در این حرکت انقلابی شاهد دو نکته محوری و پایه ای یعنی 1_ روش های انقلابی و 2_ خصلت های متناسب با انقلاب نزد انقلابیون هستیم.

1_ روش های انقلابی: کارها و اقدامات انقلابیون در رسیدن به پیروزی و انجام تغییرات ریشه ای، دارای روش ها و شیوه هایی متناسب با اهداف و ماهیت انقلاب است که می توان ویژگی های آنها را به قرار زیر برشمرد:

ا_سرعت و قوت

ب_ نوآورانه و تازگی

ج_ زودبازده و میانبر

2_ خصلت های انقلابیون: اخلاق و منش انقلابیونی که خطرات گران و سنگین برای یک تغییر اساسی را به جان خریده اند عبارت است از:

ا_ ترجیح مصالح جمعی و گروهی و گذشتن از منافع فردی.

ب_ کوشش و پذیرش رنج و زحمت برای رسیدن به اهداف ملی و میهنی.

ج_ مشارکت و مسئولیت پذیری در انجام وظایف انقلابی.

د_ تمرکز بر به پیروزی رسیدن و پرهیز از انجام کوچکترین کاری که اتحاد نیروهای انقلابی را سست کند.

شرایط:

انقلاب در چه شرایطی در یک سرزمین رخ می دهد؟ در پاسخ به این پرسش می توان گفت که انقلاب چه از نوع انقلاب های ضربتی و چه از نوع انقلاب های فرسایشی و مدت دار و بلندمدت، زمانی رخ می دهد که انقلابیون و مردم از اصلاح امور و تغییرات تدریجی و مسالمت آمیز ناامید شده و هیچ امکان دیگری جز انجام حرکات و ضربات کوبنده برای نشان دادن نارضایتی و اعتراضات خویش راهی در اختیار نداشته باشند.

انقلاب ها معمولا با اقدامات مسلحانه و تخریب و کشتار و نابودی سرمایه کشور و ایستایی موقت در امور و برهم خوردن نظم اجتماعی و جابجایی مقامات مسئول و تحولات پرشتاب همراه است.

با توجه به هزینه بالا و سنگین وقوع انقلاب در یک کشور،انجام اصلاحات و تغییر سیاست ها و احترام به رای و خواست مردم و احقاق حقوق شهروندان، تنها راه برای جلوگیری از بالا گرفتن اعتراضات است.

ارزیابی انقلاب:

هر انقلابی از سه دوره و مرحله برخوردار است و هر مرحله روش ها و شرایط متفاوتی دارد.1_ مرحله تخریب و قهر2_ مرحله بازسازی 3_ مرحله پابرجایی و نوسازی . در مرحله تخریب و قهر، ویژگی هایی چون سرعت و قوت کارساز است و کاربرد فوری و ضروری دارد و هر گونه سستی و کندی در این مرحله به انقلاب زیان می رساند.

در مرحله بازسازی و پاکسازی ویرانی های حاصل از برهم زدن نظم اجتماعی، ویژگی هایی چون نوآوری و تازکی و رفتارهایی متفاوت با رفتارهای رژیم قبلی،مورد نیاز و کارساز است.

در مرحله پابرجایی رژیم نو در پس از هر انقلاب، ویژگی هایی چون تدبیر و برنامه ریزی و آسیب شناسی و انجام مطالعات علمی و بررسی های بی طرفانه و قانونگرایی و نظم پذیری و خردورزی مورد نیاز است.

نتایج:

1_ آنچه که به خصلت ها و منش انقلابیون مربوط می شود، نیک روشن است که در دو مرحله بازسازی و پابرجایی رژیم جدید،آن خصلت های والای انسانی مانند ترجیح منافع گروهی و جمعی بر منافع فردی،کوشش و تحمل رنج و مشارکت پذیری و مسئولیت شناسی همچنان مورد نیاز و ضروری است و سلامت انقلاب و انقلابیون را تضمین می کند.

2_آنچه که به روش ها و شیوه های انجام کار مربوط می شود مانند سرعت و قوت، زودبازده و میانبر، کاربرد این روش ها چه بسا در مراحل بازسازی و نوسازی و پابرجایی رژیم جدید، عاقلانه و سودمند و متناسب با اهداف نباشد و نیازمند بازنگری باشد.

3_انقلابی ماندن انقلابیون و مردم و ادامه خط سیر یک انقلاب درگرو ارزیابی مثبت و تاثیر خوب انقلاب در سرنوشت یک ملت و سرزمین دارد.چنانچه وقوع یک انقلاب نتواند انتظارات مردم را برآورده سازد و سرزمینی را به عقب برگرداند و به تباهی بکشاند طبعا مردم از خصلت و خوی انقلابی گری فاصله می گیرند.