ملاحاجی در انتظار توجهی ویژه!

کد خبر: ۷۴۹۹۱

تاریخ: ۲۲ مرداد ۱۳۹۶ - ۱۳:۱۱

یکی از آثار ارزشمند تاریخی شهر دزفول که سال هاست مورد بی‎مهری قرار گرفته، مسجد تاریخی ملاحاجی (مقداد) در محله مقدمیان است که باوجود اهمیت ویژه و معماری ارزشمند خود، برخی ستون‎های آن از محور خود خارج شده و ترک‎های دیواره آن روز به روز عمیق‎تر می‎شود و نیازمند توجه فوری و رسیدگی ویژه است.

نجمه مورث‎نوری، عضو انجمن دوستداران و پژوهشگران دزفول، در گفت‎وگو با خبرنگار ایسنا ـ منطقه خوزستان، با بیان این مطلب گفت: شهرستان دزفول با داشتن جاذبه‌های متنوع، به یکی از مناطق منحصر به فرد تاریخی - گردشگری مشهور است که در شمال استان خوزستان واقع شده و بافت تاریخی آن یکی از ارزشمندترین بافت‌های تاریخی کشور محسوب می‎شود.

وی ادامه داد: وجود بیش از 140 اثر ثبت ملی شامل ساباط‎ها، خانه‌ها، حمام‌ها، مساجد و گذرهای تاریخی فرصت بسیار مناسبی را برای گذران لحظاتی جذاب در میان آثار به جای مانده از قرون گذشته برای علاقمندان به آثار تاریخی ایران فراهم می‎آورد؛ این در حالی است که در دل این بافت، یکی از دیدنی‎ترین و قدیمی‎ترین مساجد تاریخی ایرانی با نام مسجد ملاحاجی دزفول جای گرفته است.

عضو انجمن دوستداران و پژوهشگران دزفول درباره این مسجد تاریخی توضیح داد: این مسجد باشکوه که در مرکز محله مقدمیان نزدیک سرمیدان بزرگ و آستانه سبزقبا قرار دارد، در طول ادوار مختلف تاریخی نام‎های متعددی داشته که قدیمی‎ترین و مشهورترین آن ملاحاجی بوده است ولی به دلیل این‎که این مسجد مدفن هفت تن از آیات اعظام و همچنین مدفن مرحوم ملامحمدرشید ضیایی بوده به مسجد ضیایی نیز شهرت دارد و به همین نام در تاریخ 12 آذرماه 1380 به شماره 3772 در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

وی بیان کرد: طبق گفته بانیان ملاحاجی قدمت بنای اولیه این مسجد به 700 سال قبل باز می‎گردد ولی با توجه به آخرین تغیرات معماری آن، می‎توان نشانه‎های دوره قاجاریه را در این بنا مشاهده کرد.

مورث‎نوری سقف‎های گنبدی شکل و تزیینات آجری را از جمله ویژگی‎های خاص مسجد ضیایی عنوان کرد و افزود: این مسجد دارای یک باب شوادان و یک محراب نیز است که از آن‎ها جهت عبادت استفاده می‎شد به ویژه در دوره پهلوی اول به علت ممنوعیت عزاداری، عزاداران حسینی به شوادان بزرگ مسجد می‎رفتند و به صورت مخفیانه به مراسم عزاداری و سینه‎زنی می‎پرداختند.

وی گفت: توجه به مسجد تاریخی ملاحاجی (مقداد) از آن رو اهمیت بیشتری می‎یابد که باتوجه به قدمت زیاد شهر دزفول، در نقاط مختلف شهر، مساجد تاریخی ثبت ملی مختلفی وجود دارند و از طرفی نیز، یکی از نمادهای گردشگری شهر دزفول مساجد تاریخی هستند که علاقمندان به معماری ایرانی اسلامی را می‎تواند مجذوب خود کند.

این عضو انجمن دوستداران و پژوهشگران دزفول عنوان کرد: مسجد ضیایی (ملاحاجی) که در اواخر نام رسمی آن به مقداد تغییر نام یافته است، در نزدیکی زنجیره‎ای از آثار تاریخی و ثبت ملی قرار دارد که از آن میان می‎توان به ساباط تاریخی صوبیون، عزیزی‎پور، کپش، مسجد ظهیر‎السلام، پلابچیلون، خانه صنیعی، خانه تاریخی آرامش و ... قرار دارد از این رو می‎تواند مورد توجه ویژه قرار گیرد.

وی تصریح کرد: موقعیت خاص قرارگیری مسجد ضیایی در میان تعداد زیادی از بناهای ارزشمند تاریخی که خود گواه بر یک مجموعه منحصر بفرد است نشان از اهمیت این مسجد دارد؛ باوجود این، مسجد ملاحاجی سال‎ها است که به حال خود رها شده و در دهه‎های اخیر مرمت نشده و به آن بی‎مهری شده است به گونه‎ای که متاسفانه ستون‎های مسجد از محور خود خارج شده‎اند و ترک‎های بسیار عمیق در دیوارهای مسجد ایجاد شده است.

مورث‎نوری به اهمیت این مسجد به لحاظ بافتگردی نیز اشاره کرد و گفت: باتوجه به این‎که  مسجد ملاحاجی  در زمره آثار ثبت ملی می‎باشد و همچنین در اطراف آن بازار قدیمی خراطان قرار دارد چنانچه مسولان امر توجه و رسیدگی لازم را داشته باشند و در اسرع وقت با تخصیص و اعتبار، بودجه لازم  را جهت مرمت و احیای مجدد مسجد فراهم آورند، محله تاریخی مقدمیان این قابلیت را دارد که به عنوان مجموعه‎ای منحصر به‎فرد جهت معرفی و انواع برنامه‎های بافتگردی برای علاقمندان به آثار تاریخی در یکی از تاریخی‎ترین محلات دزفول مطرح شود.

وی هشدار داد: با این همه این روزها این بنای ارزشمند حال و روز خوشی ندارد و با وجود پیگیری مسوولان آن، ستون‎ها و بخشی از دیواره مسجد همچنان در خطر فروریزی قرار دارند که باید برای مرمت آن اقدام عاجل از سوی مسوولان به ویژه میراث فرهنگی استان خوزستان صورت پذیرد.