گفت و گوی اختصاصی شوشان با دکتر حسینی / افزایش نگران کننده سرطان در کشور

جمعیت شناسان عموما بر این عقیده اند که هر چه جوامع شهری تر و صنعتی تر شوند، و هر چه تکنولوژی نقش مهم تری در حیات اقتصادی و اجتماعی بازی کند، نرخ موالید کاهش می یابد.

کد خبر: ۷۷۱۳

تاریخ: ۲۸ خرداد ۱۳۹۲ - ۱۱:۴۱

شوشان / رویا محمودی : جمعیت شناسان عموما بر این عقیده اند که هر چه جوامع شهری تر و صنعتی تر شوند، و هر چه تکنولوژی نقش مهم تری در حیات اقتصادی و اجتماعی بازی کند، نرخ موالید کاهش می یابد. در کنار کاهش نرخ موالید ، جامعه بالاجبار از نیروی پیر برخوردار خواهد بود. پیری خود سر آغاز سراشیبی برای کاهش عمکلرد جسمی انسان است .

طبق سرشماری سال 1390 در ایران جمعیت صفر تا ۱۴ سال ۲۳٫۴ درصد، جمعیت ۱۵ تا ۶۴ سال ۷۰٫۹ درصد و جمعیت ۶۵ سال و بیشتر ۵٫۷ درصد بوده است. این آمارها به وضوح نشان می دهد که در سال های آتی درصدی زیادی از جمعیت میانه به جمعیت پیر تبدیل خواهد شد .

پیری به معنای از دست دادن تدریجی توانایی دستگاه های بدن در برابر شرایط محیطی، افزایش بروز بیماری ها و در نهایت وقوع مرگ تعریف شده است . از طرف دیگر پیری در زیست شناسی و فیزیولوژی به معنی کاهش روند تجزیه و تحلیل اطلاعات در سلول و تغییرات تدریجی بدن است" با این وجود سن افراد را به سن بیولوژیک و عملکردی و سن تقویمی تقسیم می کنند .

آن چه مهم است سن بیولوژیک است . سن بیولوژیک در کشورهای مختلف متفاوت است. در کشورهای اروپا و آمریکا افراد دیرتر پیر می شوند. در کشورهای شرق آسیا شروع سن پیری را از 50 سال به بعد اعلام کرده اند ولی در کشور های اروپا و آمریکا شروع سن پیری از 70 سالگی می باشد. سرطان بیماری دوران پیری است. بر اساس آمار NCI پیران نسبت به افراد زیر 65 سال 10 برابر بیشتر به سرطان مبتلا می شوند و 15 برابر بیشتر به دلیل آن می میرند.

تخمین زده می شود که در سال 2030 ، بیست درصد مردم آمریکا بالای 65 سال سن داشته باشند که 70 درصد سرطان ها و 85 درصد مرگ و میر در این رده را به خود اختصاص خواهد داد.

پیش بینی ها حکایت از قربانیان سرطان دارد . قربانیانی که بیشتر از همه سراغ پیران جوامع می روند .در فرهنگ معین در تعریف سرطان آمده است :"نام کلی که به تمام تومورهای بدخیم بدون هیچ گونه تفاوتی داده شده است . این نام در آسیب شناسی به هر گونه اختلال و هرج و مرج سلولی و بافتی نیز اطلاق می شود .به طور کلی سرطان توموری است موضعی و بر حسب آن که در چه جای بدن باشد ممکن است مرئی یا نامرئی باشد .

سرطان تدریجا تمام بدن را فرا می گیرد و در آن ایجاد مسمسومیت می کند . سرطان مرضی خاص نیست بلکه عوارض و تحریکات مرضی می باشد که از تکثیر بی نظم و ترتیب سلول های طبیعی بدن تولید می شود و خاصیت تخریب و فراگیری دارد ."

پایگاه خبری شوشان به منظور پیگیری تاثیر متغییر پیری جوامع در ابتلا به سرطان ها ، گفتگویی با دکتر محمد حسینی انکولوژیست بیمارستان گلستان اهواز انجام داده که در ذیل می آید:

شوشان : با تشکر از وقتی که در اختیار ما قرار داید به عنوان اولین سوال مطرح بفرمائید که اصولا به چه افرادی پیر گفته می شود ؟

توافق عمومی برای شروع سن پیری در دنیا وجود ندارد و بسته به نژاد های مختلف متفاوت است . براساس آمار جهانی 25 کشور سن متوسط مردم شان را بالای80 سال اعلام کرده اند که در راس آنها ایسلند ،ایتالیا و ژاپن است که انتظار طول عمر 82 سال را دارند و در قسمت تحتانی جدول افغانستان با 57 سال سن می باشد. برخی کشور های دیگر طول عمر را 55 سال اعلام کرده اند بنابراین پیری در جوامع مختلف از سنین متفاوتی شروع می شود .

شوشان : پس ایران همگام با جهان به سمت پیری می رود ؟

بله تخمین زده می شود که جمعیت بالای 60 سال تا سال 2050 به میزان سه برابر افزایش یابد. این تغییرات جمعیتی به علل گوناگونی رخ می دهد؛ نظیر بهبود وضعیت اجتماعی ،اقتصادی و بهداشتی جوامع و ریشه کن شدن بیماری هایی که در گذشته عامل اصلی مرگ و میر بوده است نظیر بیماری های عفونی . همچنین به دلیل کاهش زاد و ولد در کشورهای توسعه یافته و اخیرا در حال توسعه نظیر ایران .

شوشان : پیرشدن جوامع چه اثراتی بر مبتلایان به سرطان دارد ؟

ببینید... اگر همه عوامل ثابت بمانند و فقط شاهد افزایش سن در جامعه باشیم مطمئنا درصد مبتلایان به سرطان نیز افزایش می یابد. بر اساس آمارهای جهانی بین سال های 2002 تا 2010 حدود 20 درصد افزایش در میزان مبتلایان به سرطان را در جهان شاهد بوده ایم.

رشد منفی جمعیت در کشورهای اروپایی باعث کاهش جمعیت در این مناطق شده است . چنانچه تخمین زده می شود که جمعیت اروپا در سال 2050 چهل میلیون نفر کاهش یابد و میزان جمعیت بالای 60 سال از 22 درصد فعلی به 34 درصد افزایش یابد . میزان جمعیت بالای 60 سال در آسیا هم اکنون 10 درصد است که تخمین زده می شود به 24 درصد برسد.

آمار رسمی می گوید از 65 تا 75 سال را پیران جوان ،75 تا 85 سال را پیر و از 85 سال به بالار ا پیران پیر می گویند . از تغییراتی که در سنین پیری ایجاد می شود می توان به کاهش همه فعالیت ها و عملکردهای ارگان های بدن اشاره کرد. بخشی از این تغییرات حتی در ارتباط فرد با دیگران نمود می یابد.

شوشان :  چرا با افزایش سن و رسیدن به دوران پیری خطر ابتلا به سرطان افزایش می یابد ؟

در پاسخ یه این سوال باید گفت که در سنین پیری اختلال در سیستم ایمنی بیشتر رخ می دهد علاوه بر آن در این سنین تجمع تغییرات ژنتیکی رخ می دهد . تغییراتی که متعدد هستند و برای ایجاد هرکدام از آنها نیاز به زمان و عامل ایجاد کننده ایست که با افزایش سن رخ خواهند داد.

از دیگر عوامل مهم این است که در این سنین بدن بیشتر در معرض عوامل سرطان زا قرار می گیرد برای مثال در سرطان روده افزایش زمان باعث می شود تا روده ها بیشتر با مواد سرطان زا تماس پیدا کنند و یا در سرطان ریه افزایش تماس با سیگار . مثال دیگر در سرطان پستان ،خانمی است که با افزایش سن به طور مداوم در معرض هورمون های استروژن ساخته شده در بدن قرار می گیرد .در معرض مداوم بودن مردان در مقابل هورمون تستوسترون نیز باعث ایجاد سرطان پروستات می شود .

شوشان : با این وجود در سال های آتی نیاز به انکولوژیست های بیشتری داریم ؟

بله .گزارش NCI نشان می دهد که تا سال 2020 نیاز به انکولوژیست 55 درصد بیشتر خواهد بود و نیاز به جمعیت کارکنان بهداشت 10 الی 15 درصد فزونی خواهد یافت تا بتوان خدمات را در وضعیت کنونی قرار داد .از طرفی نیاز به خدمات درمانی نظیر رادیو تراپی و هدف درمانی افزایش خواهد یافت که این فشار بسیار زیادی را بر گرده سازمان ها و مسولین بهداشت و خدمات درمانی و بیمه قرار خواهد داد.

شوشان : آیا برنامه ریزی کافی برای مقابله با این معضل در آینده نزدیک داریم ؟

سرطان یک بیماری پر خرج است و 50 درصد کسانی که این بیماری را می گیرند به زیر خط فقر سقوط می کنند این هشداری است به برنامه ریزان جامعه تا آماده باشند برای زمانی که خیلی دور نیست و جمعیت پیران ما و به همان نسبت جمعیت مبتلایان به سرطان افزایش می یابد. اگر تمام عوامل ابتلا به سرطان ثابت بماند و فقط جمعیت پیران ما افزایش یابد این خود هشداری برای افزایش انواع سرطانها خواهد بود و این نیازمند آمادگی جامعه برای ارائه خدمات به این دسته از بیماران است .