نوشتاری از جمال درویش / در حاشیه جدال لفظی ایران و عربستان

ما آغازگر جنگ نبوده و نخواهیم بود

این روزها در فضای مجازی و مطبوعاتی صحبت هایی از جنگ احتمالی میان ایران و عربستان به گوش می رسد...

کد خبر: ۸۰۴۹۲

تاریخ: ۲۰ آبان ۱۳۹۶ - ۲۰:۳۸

شوشان / جمال درویش

این روزها در فضای مجازی و مطبوعاتی صحبت هایی از جنگ احتمالی میان ایران و عربستان به گوش میرسد . در حال حاضر بگو مگو های تلخی میان  سیاسیون دو کشور در جریان است که البته مسبوق به سابقه می باشد.

در چهار دهه گذشته بارها میان دولتمردان ایران و عربستان  برخوردهای شدید لفظی صورت گرفته است که اوج آن پس از کشتار حجاج ایرانی در مراسم حج سال 1366 بود پس از آن به مدت چند سال هموطنانمان از شرکت در مراسم حج محروم شدند .

پس از فاجعه منا در  عید قربان دو سال پیش (مهرماه 1394)که  منجر به کشته شدن تعداد زیادی از حجاج ایرانی و غیر ایرانی شد نیز روابط دو کشور به سردی گرایید اما هیچیک از آن حوادث به جنگ میان دو کشور منجر نشد اینبار نیز علی رغم فضای پر تنش موجود و گمانه زنی های شخصیت های سیاسی و نظامی طرفین ، جنگی در میان نخواهد بود زیرا در هر جنگ یکی از طرفین باید آغازگر باشد در حالی که  عربستان و  ایران هیچیک آغازگر جنگ نخواهند شد ! چرا؟ زیرا کشوری که جنگ را آ غاز میکند باید  دلایل اقتصادی و سیاسی کافی برای اینکار داشته باشد.

ایران و عربستان هیچیک از دلایل کافی برای جنگ با دیگری برخوردار نیستند . میان ایران و عربستان غیر از مذهب (ایرانیان شیعه مذهب و سعودی ها وهابی مذهبند) هیچ اختلاف حاد دیگری که نتوان از طریق دیپلماسی آن را از میان برداشت  وجود ندارد .

اختلافات ایدئولوژیک میان دو دولت یا دو ملت را نیز نمی توان دلیل موجهی برای آغاز جنگ به حساب آورد مگر اینکه عربستان از نفوذ ایران به عنوان یک کشور شیعی در منطقه ودر مرزهای خود ناراحت و عصبانی باشد اما آیا جنگ مانع گسترش نفوذ ایران در منطقه خواهد شد ؟یا برعکس  تحولات را سرعت می بخشد؟ مضافا به اینکه عربستان در حال حاضر اصلاحاتی را در درون خود آغاز کرده است و بروز جنگ قطعا روند اصلاحات را متوقف خواهد کرد .

از ناحیه ایران نیز اولا این کشور سودای جنگ با هیچ کشور دیگر خصوصا کشورهای مسلمان را در سر ندارد از جنگ 8 ساله نیز در ادبیات سیاسی و نظامی ایران به دفاع مقدس تعبیر می شود تا همگان در حال و آینده بدانند ما آغازگر جنگ نبوده ایم .از سویی ایران در حال حاضر سرگرم ساماندهی اقتصادی پسا تحریم است و برای اینکار بیش از همه وقت  به آرامش در مرزها و تنش زدایی نیازمند است .اصلاح طلبان که اکثریت جمعیت کشور را تشکیل می دهند ، جنگ را مانع روند  اصلاحات میدانند گرچه جریان اصلاحات در ایران هم اکنون نیز بسیار کند پیش می رود  .

بدون شک دولت آمریکا محرک عربستان در مواضع اخیر آن کشور علیه جمهوری اسلامی ایران است اما  تحریک این یا آن دولت خارجی که منافع و  مطامع خود را دنبال می کند نباید دلیل قانع کننده ای برای شروع یک جنگ باشد  . ایران خوب میداند که جریان ایران هراسی آتشی است که از گور آمریکا برخاسته تا بهانه حضور و دخالت های بیشتر در منطقه را به دست آورد هرگز نباید چنین فرصتی را برای او فراهم کرد سیره ائمه هدی (س)به ما می فهماند که شجاعت تنها در بدست گرفتن شمشیر نیست !

از منظر اقتصادی نیز  هیچیک از طرفین مزاحمتی برای طرف مقابل ایجاد نکرده است هردو کشور صادر کننده نفت هستند  70 درصد درآمد عربستان از راه صدور نفت تامین میشود نه اقتصاد عربستان آنقدر بزرگ است که حضور ایران جا را بر او تنگ کرده باشد و نه عربستان رقیب جدی برای اقتصاد ایران است . نکته آخر شرایط جغرافیایی دو کشور است ایران و عربستان با همدیگر مرز خشکی ندارند  جنگ احتمالی باید هوایی و دریایی باشد .

در جنگ هوایی ایران هرچند به دلیل دستیابی به تکنولوژی موشکی به کمک دیگران نیازی ندارد  ولی عربستان نیز به خاطر ثروت هنگفت حاصل از فروش نفت و حمایت آمریکا محدودیتی در بکار گیری موشک و هواپیما نخواهد داشت ولی نکته قابل توجه این است که  حاصل جنگ هوایی جز تخریب منابع انسانی و غیر انسانی دو ملت مسلمان و وابستگی بیشتر به کشورهای غربی نخواهد بود .

جنگ دریایی دو کشور امنیت خلیج فارس را به کلی از بین خواهد برد و این موضوعی است که عواقب آن دامن بسیاری از کشور های داخل و خارج منطقه خصوصا صادرکنندگان و مصرف کنندگان نفت  را خواهد گرفت لذا آنان خواهند کوشید که از بروز جنگ جلوگیری نمایند .با توجه به نکات فوق الذکر  جنگ میان ایران و عربستان نه شدنی است و نه به صلاح هیچیک از طرفین . لذا دستگاه دیپلماسی هردو کشور باید بدور از احساسات و هیجانات کاذب برای رفع سوء تفاهمات پیش آمده فعال شوند .