قلعه‌تل؛ سرزمین حاصلخیزی که چشم به آینده دوخته است

شوشان ـ منوچهر برون :

قلعه‌تل، این شهر تاریخی نشسته بر دامنه‌های برکت، سرزمینی است که خاکش با کشاورزی آشناست و دست‌های مردمانش بوی زمین می‌دهد. در سفری کوتاه برای حضور در مراسمی، از کنار جاده‌ای گذشتم که مردم آن را «جاده اصفهان» می‌نامند؛ مسیری که نه‌فقط راه ارتباطی، بلکه ویترینی زنده از توان کشاورزی منطقه است. در حاشیه‌ی این جاده، کشاورزان با سادگی و وقار، محصولات خود را عرضه می‌کردند: توت‌فرنگی‌های سرخ و تازه، خیارهای آبدار، پرتقال‌های خوش‌رنگ، گوجه‌های گیلاسی و انواع میوه‌هایی که هرکدام گواهی بر سخاوت زمین قلعه‌تل بودند.
این تصویر، فراتر از یک بازارچه‌ی کنار جاده‌ای است؛ روایتی بی‌واسطه از اقتصادی زنده که بر شانه‌های کشاورزی استوار شده است. زمین‌های مرغوب، دسترسی مناسب به آب و گسترش طرح‌های گلخانه‌ای، قلعه‌تل را به یکی از کانون‌های بالقوه‌ی کشاورزی در خوزستان بدل کرده است. بسیاری از خانواده‌ها در این منطقه، معاش خود را از همین خاک می‌گیرند؛ خاکی که اگر درست دیده و مدیریت شود، می‌تواند آینده‌ای پایدارتر برای نسل‌های بعدی بسازد.
با این‌همه، کشاورزی قلعه‌تل همچنان در مرحله‌ی تولید خام متوقف مانده است. فروش مستقیم محصولات، هرچند نشان از تلاش و پویایی کشاورزان دارد، اما ارزش افزوده‌ی چندانی برای منطقه ایجاد نمی‌کند. اینجاست که ضرورت توسعه‌ی صنایع تبدیلی خود را نشان می‌دهد؛ صنایعی که می‌توانند محصولات کشاورزی را به فرآورده‌هایی با ماندگاری بیشتر، بازار گسترده‌تر و سود بالاتر تبدیل کنند. بسته‌بندی اصولی، فرآوری میوه‌ها، تولید کنسانتره، خشکبار، رب و دیگر محصولات جانبی، نه‌تنها درآمد کشاورزان را افزایش می‌دهد، بلکه اشتغال پایدار و تخصصی نیز برای جوانان منطقه فراهم می‌آورد.
توسعه‌ی صنایع تبدیلی، حلقه‌ی مفقوده‌ی زنجیره‌ی اقتصادی قلعه‌تل است؛ حلقه‌ای که می‌تواند این شهر را از یک تولیدکننده‌ی صرف، به قطبی اثرگذار در اقتصاد کشاورزی منطقه بدل کند. چنین نگاهی، نیازمند برنامه‌ریزی دقیق، سرمایه‌گذاری هدفمند و حمایت نهادی است؛ حمایتی که کشاورز را تنها نگذارد و او را از حاشیه‌ی جاده، به متن اقتصاد منطقه بیاورد.
قلعه‌تل، با پیشینه‌ی تاریخی و ظرفیت‌های طبیعی خود، شایسته‌ی آینده‌ای فراتر از فروش روزانه‌ی محصولات کنار جاده است. این سرزمین، اگر با نگاه توسعه‌محور دیده شود، می‌تواند نمونه‌ای موفق از پیوند تاریخ، کشاورزی و صنعت باشد؛ جایی که زمین، نه فقط نان امروز، بلکه امید فردا را نیز می‌رویاند.