نفرین نفت

شوشان ـ  حازم ربیخی :

کشورهای غنی از نفت، همواره در معرض  استثمار پیوسته‌ی امپریالیسم جهانی قرار دارند؛ این ثروت‌های نفتی، آن کشورها را می‌بلعد و مردمانشان را در فقر مطلق فرو می‌گذارد. با هر قطره نفتی که استخراج می‌شود، رنج مردم افزایش یافته و کشور در حلقه‌ای از فقر و ویرانی گرفتار می‌گردد، علیرغم وجود ذخایر عظیم زیرزمینی. هر کجا نفت پا بگذارد، نفرین فقر نیز به دنبالش می‌آید، نفت از نعمتی به نقمتی بدل می‌شود و به عامل تفرقه‌ی داخلی و خارجی کشورها تبدیل می‌گردد.

از لحاظ تاریخی، این ثروت‌های نفتی سهمی در رفاه مردمانشان نداشته‌اند. به عنوان مثال، در عراق، علیرغم ذخایر عظیم نفتی، مردم از اشغال و جنگ‌هایی که به شدت بر اقتصاد آن تأثیر گذاشت، رنج بردند. نفتی که قرار بود منبع ثروت و شکوفایی باشد، به عامل سقوط و نابودی کشور بدل شد.

همچنین، در کویت، که صاحب ثروت‌های هنگفتی از نفت است، شاهد تنش‌های سیاسی و درگیری‌هایی بودیم که به اشغال آن انجامید. نفت دلیل منازعه‌ای شد که دهه‌ها به طول انجامید و اقتصاد داخلی را علیرغم تمام این ثروت‌ها، تضعیف کرد.

امروز، ونزوئلا نیز همین وضعیت را تجربه می‌کند؛ امپریالیسم در تلاش است تا ذخایر نفتی آن را به نفع خویش استثمار نماید. علیرغم اینکه بزرگترین ذخایر نفتی جهان را در اختیار دارد، نفت اقتصاد آن را رونق نبخشیده و رفاهی برای ملت خود فراهم نکرده است. بلکه به ابزاری در دست قدرت‌های خارجی تبدیل شده است که از طریق محاصره و تحریم‌ها، ملت ونزوئلا را به گرسنگی واداشته‌اند، که منجر به وخامت بی‌سابقه در زندگی روزمره‌ی آنان شده است.

در سودان، نفت عامل مستقیمی برای کشتارها و درگیری‌های داخلی بوده است. از نفت به عنوان ابزاری برای دامن زدن به جنگ‌ها، هدف قرار دادن غیرنظامیان و آواره کردن مردم استفاده شده است، که منجر به کشته شدن هزاران نفر و ویرانی روستاها و شهرها گردیده است. فقیرانی که در این سرزمین‌ها زندگی می‌کنند، جز ویرانی و رنج چیزی از نفت ندیده‌اند، در حالی که قدرت‌های خارجی در پی بهره‌برداری از منابع نفتی برای منافع خود هستند.

نیجریه، یکی از بزرگترین تولیدکنندگان نفت در آفریقا، سرنوشت مشابهی دارد. علیرغم ثروت هنگفت نفتی، بیشتر ساکنان آن در فقر مطلق زندگی می‌کنند. نفت به ابزاری برای فساد و درگیری‌های مسلحانه تبدیل شده است؛ شرکت‌های خارجی ثروت‌های محلی را غارت می‌کنند در حالی که ملت از گرسنگی و بیکاری رنج می‌برد.

در مقیاسی گسترده‌تر، مشخص می‌شود که چگونه نفت عربی-مسلمان گاهی به نفع سیاست‌های کشتار و هدف قرار دادن مستقیم ملت‌ها مورد سوءاستفاده قرار می‌گیرد. در بسیاری از مناطق، مانند فلسطین، فرزندانشان کشته می‌شوند در حالی که نفت عربی برای تغذیه منافع کشورهای بزرگ مکیده می‌شود و به عاملی برای باقی ماندن ملت‌ها در فقر و ظلم تبدیل می‌گردد.

به وضوح پیداست که نفت، علیرغم اینکه یکی از بزرگترین ثروت‌های طبیعی است، به نفرینی برای کشورهای غنی از آن تبدیل شده است. کشورهای امپریالیستی در پی تضعیف این کشورها و مکیدن ثروت‌هایشان هستند، در حالی که ملت‌هایشان در فقر شدید زندگی می‌کنند. تنها دود آن به آنان می‌رسد، و نفت تنها به ابزاری برای تخریب بدل می‌شود که قدرت‌های بزرگ برای دستیابی به منافع خود و به قیمت فقرا از آن استفاده می‌کنند.
این ایده در بسیاری از کشورهای نفتی که ثروت‌هایشان به نقمت بدل شده، تجلی می‌یابد؛ جایی که نفت به جای آنکه موتور محرکه‌ی رفاه و پیشرفت باشد، به عاملی برای تضعیف حاکمیت ملی تبدیل شده است.